Innovatieve bekistingstechnologie voor Aalstse zichtbetonprojecten

In Aalst worden deze dagen twee bijzondere gebouwen opgetrokken: een kersverse stadsbibliotheek annex academie voor podiumkunsten aan de Graanmarkt en een nieuw crematorium op de Siesegemkouter. Beide volumes bestaan grotendeels uit zichtbeton. Aangezien de eisen van de architect erg hoog lagen, vergde de realisatie van de wand- en vloerstructuren het gebruik van hoogkwalitatieve bekistingssystemen, die bovendien ook in grootschalige infrastructuurprojecten een enorme meerwaarde kunnen bieden.

Aalst doet er alles aan om zijn imago van minderwaardige carnavalsgehucht van zich af te schudden en zet resoluut in op stadsvernieuwing. Met de realisatie van twee iconische gebouwen, ontworpen door KAAN Architecten, zet het alvast een stap in de goede richting. De fraaie stadsbibliotheek zal immers uitgroeien tot een sfeervol stadshart. Het rechthoekige volume valt onder meer op door haar speelse zichtbetonwanden. Aannemer Van Roey en onderaannemer Erbud gebruikten bekistingssystemen van Doka om het ontwerp te vertalen naar de praktijk.

Primeur
De fraaie betonstructuur van de stadsbibliotheek kreeg niet enkel vorm dankzij Doka’s Staxo 40-ondersteuningen, Eurex-stempels en Dokadek 30-vloerbekistingspanelen, maar ook dankzij innovatieve Framax Xlife Plus-kaderbekistingspanelen. “Een primeur, want het was de eerste keer dat het systeem in ons land werd toegepast”, vertelt Koen Lamers, managing director bij Doka. “Wat het zo bijzonder maakt, is dat het een innovatief enkelzijdig ankermechanisme bevat dat slechts door één persoon hoeft te worden bediend. In combinatie met de snelle, betrouwbare wanddikte-instelling en de conische vorm van het anker, waardoor je geen holle buizen of conussen hoeft te integreren in het beton, levert dat tot 33 % tijdswinst op bij het bekisten en ontkisten. Ook het betonneren gaat sneller dankzij de hogere toegelaten betondruk (80 kN/m²).”

Variabele symmetrie
Het gebruik van de Framax Xlife Plus-panelen leidt tevens tot het ontstaan van een symmetrisch anker- en voegenpatroon en een glad, aantrekkelijk betonoppervlak (geen klinkernagelafdrukken en roestvlekken). Dit komt uitstekend tot uiting in de nieuwe stadsbibliotheek. “De centrale ankergaten creëren een rustgevend, gelijkmatig patroon, al speelde de architect wel met de afmetingen van de wandstructuren. Dunne en dikkere stroken wisselen elkaar af, wat resulteert in een variabele symmetrie. Dit maakte dat we de maatvoering van de bekistingspanelen regelmatig moesten aanpassen. Meteen een mooie vuurdoop voor het Framax Xlife Plus-systeem, dat zijn slogan – ‘bekistingssnelheden in een nieuwe dimensie’ – absoluut waarmaakte. ”

Vast stramien
Ook het nieuwe crematorium van Aalst is een huzarenstukje op het vlak van betontechniek, zowel qua omvang als qua afwerkingsgraad. Het complex kreeg 8 meter hoge gevels in warm, grijs zichtbeton. Aannemer Jan De Nul ging aankloppen bij Doka om de ambitie van de ontwerpers – symmetrische betonvlakken met een vast stramien van ankergaten – te kunnen waarmaken. “De wanden en vloeren hebben een raster van 1 bij 1 meter, met uiterst dunne naden en ankergaten die zich steeds op dezelfde plek bevinden. Het bekistingspatroon in de verticale wanden loopt bovendien door in de zichtbaar gebleven horizontale vloer-/plafondstructuren”, legt Koen Lamers uit. “Samen met betonleverancier CCB, een betontechnoloog van BAS (deel van de Doka-groep) en de bekistingsafdeling van Jan De Nul hebben we gezocht naar de geschikte betonsamenstelling en bekistingsplaat, om zo tot het gewenste vlakkenpatroon en ankergatenstramien te komen. Er werd uiteindelijk geopteerd voor het gebruik van ons Top 50-grootwandbekistingspanelen, op maat samengesteld op basis van multiplexplaten van 2 op 1 meter.”

Druksterkte monitoren
Bij de betonnering van de wanden van het nieuwe crematorium werd heel wat aandacht besteed aan afwerkingsdetails. Om in alle betonneringsfases een identiek zicht- en kleuraspect te kunnen garanderen, raadden Doka en BAS het gebruik van Concremote-rijpheidsmeters aan. “De Concremote-sensoren registreren de druksterkte van het betonmengsel. Ze kunnen geïntegreerd worden in de bekisting (wanden) of in het vers gestorte beton (vloeren). De meetgegevens zijn digitaal te raadplegen. Zodra de beoogde betonrijpheid bereikt is, brengt het systeem de verantwoordelijken automatisch op de hoogte per sms of via e-mail. Dankzij deze realtimemonitoring kon de aannemer ervoor zorgen dat de betonvlakken van het crematorium overal dezelfde tint hebben, ondanks sterk wisselende weersomstandigheden gedurende het betonneren. Een mooi surplus dat onze bekisting als het ware ‘intelligent’ maakt. We zijn uitermate trots dat we in deze projecten de veeleisende doelstellingen van de architect – beton als designelement – met twee verschillende types bekistingen hebben kunnen realiseren. Ook voor infrastructuurprojecten zijn bovengenoemde systemen overigens uitermate geschikt.”

Tekst: Tim Janssens | Beeld: Doka